Stosunek ze sztuką

Stosunek ze sztuką

Zapiski 7 stycznia 2015

Do malarstwa mam stosunek dziwny – od zawsze. Przez lata nie nauczyłem się sztuki podziwiania. I tak stawałem, a właściwie klęczałem metaforycznie od czasu do czasu przed jakimś dziełem, bo klęczenie było uznawane za jedyną właściwą reakcję w danym momencie. Sztywna ręka tłumu przypierała mnie do ziemi, by wraz z nim, z tłumem, podziwiać. Wolą zbiorową był podziw. Wolą zbiorową był zachwyt. Ja w zbiorze tym z wolą jego zbiorową stałem jak cep.

Sztuka musi zachwycać, musi być podziwiana lub – jak mówił Gombrowicz – „ludzie zmuszają się wzajemnie do tego, aby ich zachwycała”. I ja byłem zmuszany, zwłaszcza za młodu, w czasach szkolnych znać wszystkie synonimy słowa „niesamowity”, by wypełnić milczenie przymiotnikami przy wszystkich obrazach w muzeum. Ich brak był nieakceptowalny i obniżał ocenę z historii/polskiego/plastyki.

Malarstwo (i chyba sztuka w ogóle) ma dla mnie charakter arbitralny, przypadkowy. Ja muszę się wpatrzeć, żeby wypatrzeć, ja szukam w obrazach swoich „gigusiów”, które mnie do obrazu przyciągną. Ja tych „gigusiów” szukałem ostatnio w Muzeum Narodowym we Wrocławiu i parę z nich wypatrzyłem, co niezmiernie mnie ucieszyło. Zwłaszcza że, kiedy tak tym obrazom przyglądałem się jak nagiej kobiecie, z boku wyglądałem jak profesjonalny zwiedzający. Jak człowiek kultury!

Chichotałem w sobie. Byłem w muzeum chochołem z całym symbolicznym inwentarzem chochołowatości. A potem robiłem zdjęcia iPhonem, uwieczniając wszelkie zalążki „gigusiowatości” na obrazach.


IMG_0725Eduard Von Gebhardt (Uzdrowienie paralityka, 1895)

IMG_0719Jacques Francois Courtin (śmierć Sofonisby, ok. 1720)

IMG_0716Jan Van Bijlert (U kuplerki, 1625-1630)

IMG_0714Philipp Peter Roos (Owca i baran, ok. 1690)

IMG_0712Benjamin Cuyp (Zabawa w stodole, 1640-1650)

IMG_0710Benjamin Cuyp (Zabawa w stodole, 1640-1650)

IMG_0708?

IMG_0706Albert Bouts (Pokuta św. Hieronima, ok. 1500)

IMG_0705Albert Bouts (Pokuta św. Hieronima, ok. 1500)

IMG_0701Karol Broniatowski

IMG_0697Zdzisław Nitka

IMG_0695Edward Dwurnik

IMG_0693Edward Dwurnik

IMG_0691Ryszard Zamorski

IMG_0688Józef Szajna

IMG_0683Wacław Borowski

IMG_0681Anna Strzelczyk (Lalka, 1985)

IMG_0679Witold Pruszkowski (Smok podwawelski, 1884)

IMG_0677Stanisław Ignacy Witkiewicz

IMG_0663Piotr Michałowski (Chłopiec na koniu, ok. 1840)

IMG_0662

IMG_0653Snycerz wrocławski, ok. 1600

IMG_0651Hans von Aachen (wrocławski naśladowca Pokłon pasterzy, 1604)

IMG_0646Malarz wrocławski (Sąd ostateczny, ok. 1583)

IMG_0645Malarz wrocławski (Sąd ostateczny, ok. 1583)

IMG_0644Malarz wrocławski (Sąd ostateczny, ok. 1583)

IMG_0643Malarz wrocławski (Sąd ostateczny, ok. 1583)

IMG_0642

IMG_0640

IMG_0638Maria z dzieciątkiem (Pracownia śląska, 1420-1430)

IMG_0636Obraz z epitafium Stanislausa Bernwalda

IMG_0634Upadek pod krzyżem (1512-1513)

IMG_0632Pentaptyk św. Rodziny (1499)

IMG_0630Chrystus przed Piłatem (1492)

IMG_0628Sąd ostateczny (1488)

IMG_0626

IMG_0624Rycerz (+ pierwsza zbroja Iron Mana)

IMG_0623Giguś